Giriş seviyesi pedalların çoğu konumu ölçer: Ne kadar ileri basarsanız değer o kadar yükselir. Load cell fren ise farklı çalışır. Pedala uyguladığınız kuvveti ölçer; yani %100, "bu kadar ileri bastım" değil, "bu kadar sert bastım" demektir. Bu küçük fark; pedalı nasıl kuracağınızı, nasıl kalibre edeceğinizi ve hangi sorunlarla karşılaşma ihtimalinizin yüksek olduğunu değiştirir.
Load cell nasıl çalışır?
Load cell, üzerine gerinim ölçerler (strain gauge) yapıştırılmış küçük bir metal parçadır. Kuvvet uygulandığında metal çok az şekil değiştirir ve gerinim ölçerlerin elektriksel direnci de buna göre değişir. Bir yükseltici bu değişimi sinyale dönüştürür; pedal setinin elektroniği de onu, bilgisayarın diğer oyun kontrolcüsü eksenleri gibi okuduğu bir eksen değerine çevirir.
Konuma dayalı frenler ise potansiyometre veya Hall etkili sensör kullanır. İkisi de pedalın hareket aralığında nerede olduğunu bildirir. Bu iki sensör türü arasındaki fark Hall etkisi ve potansiyometre yazısında anlatılıyor. Bu rehber için önemli nokta daha basit:
| Konum freni (pot veya Hall) | Load cell fren | |
|---|---|---|
| Ölçülen | Pedal hareketi | Pedala uygulanan kuvvet |
| %100'ü belirleyen | Hareketin sonu | Yazılımda ayarlanan maksimum kuvvet |
| Yay/elastomerlerin rolü | His ve direnç | His ve kuvvet artmadan önce pedalın ne kadar hareket ettiği |
| Montaja hassasiyet | Biraz | Çok |
Kuvvet ölçümü neden tutarlılık sağlar?
Gerçek bir otomobilin freni ağırlıklı olarak basınca tepki verir ve balatalar temas ettikten sonra pedal çok az hareket eder. Ayrıca bacağınız bir basınç seviyesini, kesin bir pedal konumundan daha iyi tekrarlar. Load cell ile "bu viraj için sınır bu kadar basınç" bilgisini öğrenirsiniz ve bu kas hafızası turdan tura aynı kalır. Bazı sürücüler konum freniyle de aynı derecede hızlıdır; ancak pek çok kişi sınırda frenlemeyi ve trail braking'i kuvvete dayalı bir pedalla daha kolay tekrarlar.
Maksimum kuvveti ayarlama
Üreticinin yazılımında hangi kuvvetin %100 frene karşılık geleceğini belirlersiniz. Ürüne göre bu bir kaydırıcı, yüzde veya kuvvet değeri olarak görünebilir. Bilmeniz gereken iki şey var:
- %100 çok sert hissettirebilir. Load cell'ler genellikle kullanmak isteyeceğinizden çok daha fazla kuvvete dayanabilir. Maksimum yüksek ayarlıysa normal bir basışla %100'e ulaşamayabilirsiniz. Bu bir arıza değil, ayardır.
- Daha düşük her zaman daha iyi değildir. %100'e hafif bir basışla ulaşılıyorsa kullanılabilir aralık çok küçük bir kuvvete sıkışır ve fren aşırı hassas hissettirir.
Pratik bir yöntem: Normal sürüş pozisyonunuzda oturun ve sert bir frenleme noktasında yapacağınız kadar, kararlı ama zorlanmadan frene basın. Maksimum kuvveti, bu basış %100'e ya da biraz üstüne denk gelecek şekilde ayarlayın. Yine de 0 ile %100 arasındaki her değeri sabit tutabilmelisiniz. Ardından birkaç seans boyunca küçük adımlarla ayar yapın. Oyundaki fren dengesi ve ABS ayrı konulardır: Pedal ayarını referans olarak bırakın, aracı simülatörde ayarlayın.
Elastomerler, yaylar ve ön yük
Pedal kolu ile load cell arasında elastomerler (kauçuk veya poliüretan yığınları), yaylar ya da ikisi birden bulunur. Pedal hissini bunlar belirler: Pedalın başta ne kadar hareket ettiği, direncin ne zaman arttığı ve hareketin sonunun ne kadar sert olduğu. Daha sert elastomerler daha sıkı ve kısa bir pedal, daha yumuşak olanlar daha uzun hareket sağlar. Pek çok pedal farklı sertlikte birkaç setle gelir ve kombinasyonlar genellikle kılavuzda açıklanır.
Ön yük, pedal boştayken yığının ne kadar sıkıştırıldığıdır. Daha fazla ön yük pedalın daha sıkı başlamasını sağlar. Ancak aşırı ön yük, ayağınız pedalda değilken bile load cell'in küçük bir kuvvet okumasına yol açabilir; bu da %0'a dönmeyen bir fren olarak görünür. Elastomer veya ön yükü değiştirdikten sonra boştaki değeri her zaman tekrar kontrol edin ve gerekirse yeniden kalibre edin.
Montaj: Kokpit önemlidir
Load cell kuvvet ölçtüğü için o kuvveti emen her şey okumayı değiştirir. Sık görülen sorunlar:
- Sandalye geriye kayıyor: Masa kurulumunda sert bir basış, pedalı yüklemek yerine sandalyeyi iter. Sandalyeyi sabitlemek, bir direksiyon standı veya kokpit kullanmak işe yarar.
- Pedallar öne kayıyor: Sabitlenmemiş pedallar zeminde ilerler. Stanta veya kokpite vidalanmış bir pedal plakası bunu çözer.
- Plaka esniyor: İnce veya iyi desteklenmemiş bir pedal plakası yük altında bükülür. Pedal yumuşak ve tutarsız hissettirir; aynı basış farklı değerler verir.
Tüm cıvataların sıkı olduğundan, plakanın iyi desteklendiğinden ve koltuğun hareket etmediğinden emin olun. Pedal hissini ondan sonra değerlendirin.
Kalibrasyon adımları
- Üreticinin yazılımını ve donanım yazılımını (firmware) kurun veya güncelleyin; seçenek varsa freni kuvvete dayalı moda alın.
- Ayağınız pedalda değilken sıfır (boşta) noktasını ayarlayın veya onaylayın. Bazı yazılımlar bunu otomatik yapar.
- Maksimum kuvveti yukarıda anlatıldığı gibi ayarlayın.
- Küçük bir iç ölü bölgeyi yalnızca boştaki değer kararlı değilse ekleyin. Eğrileri başta doğrusal bırakın.
- Windows'ta da kayıtlı bir kalibrasyon varsa varsayılana sıfırlayın. Nasıl yapılacağı Windows'ta joystick kalibrasyonu rehberinde anlatılıyor. Aynı anda iki yerde kalibrasyon yapmayın.
- Herhangi bir simülatörü açmadan önce sonucu testte kontrol edin.
Pedal testinde kontrol
Pedal testini açın ve fren eksenine bakın. Dört şeyi kontrol edin:
- Maksimum: Kararlı bir fren basışı %100'e ulaşmalıdır.
- Boştaki değer / sıfır kayması: Ayağınız pedalda değilken %0 veya ona çok yakın bir değer görünmelidir. Ayağınızı kaldırın ve değerin orada kalıp kalmadığını görmek için birkaç saniye bekleyin.
- Gürültü: Ortalara yakın sabit bir basınç uygulayın. Değer yalnızca küçük dalgalanmalarla sabit kalmalıdır.
- Ani sıçramalar: Aniden yükselip hemen geri dönen değerler kablo, konnektör veya elektronik sorununa işaret eder.
Testi, yarıştığınız koltuk ve pozisyondan yapın. Elle veya öne eğilerek basılan bir fren, sürücü koltuğundan basılandan farklı bir maksimum verir.
Sık görülen sorunlar ve çözümleri
| Sorun | Olası neden | Ne denenmeli |
|---|---|---|
| Hiç %100'e ulaşmıyor | Maksimum kuvvet çok yüksek, kokpit veya sandalye hareket ediyor | Maksimum kuvveti düşürün, koltuğu ve pedalları sabitleyin |
| Sıfır değeri yükseliyor | Aşırı ön yük, kalibrasyonda ayak pedalda, sıcaklık veya ayardan sonra oturma | Ön yükü azaltın, sıfırı ayak pedalda değilken yeniden kalibre edin, küçük bir iç ölü bölge ekleyin |
| Gürültülü okuma | Elektriksel parazit, gevşek konnektör, USB güç beslemesi | Kabloları kontrol edin, başka bir USB portu deneyin, kabloları güç adaptörlerinden uzak tutun |
| Fren çok hassas | Maksimum kuvvet çok düşük, yumuşak elastomerler | Maksimum kuvveti artırın, daha sert elastomerler deneyin |
| Testte %100, oyunda değil | Oyundaki ölü bölge, doygunluk veya eğri | Oyun ayarlarını nötre alın; bkz. pedallar %100'e ulaşmıyor |
Load cell fren, potansiyometreli frenden daha mı iyi?
Farklı bir şeyi ölçer. Pek çok sürücü kuvvete dayalı frenlemeyi daha kolay tekrarlar; ancak kurulum ve sağlam montaj daha önemlidir. İyi ayarlanmış bir konum freni de kullanılabilir.
Load cell frenim neden bu kadar çok kuvvet istiyor?
Maksimum kuvvet yüksek ayarlanmıştır. Kararlı ve rahat bir basış %100'e ulaşana kadar üreticinin yazılımında düşürün.
Load cell fren masada kullanılabilir mi?
Evet, ancak sandalye ve pedallar hareket etmemelidir. Sabitlenmiş bir sandalye veya direksiyon standı daha tutarlı okumalar sağlar.
